هوشمند سازی تاسیسات و موتور خانه [معرفی، مزایا، نصب و اجرا]

تاسیسات و موتورخانه‌ها اغلب به‌ صورت قدیمی کار می‌کنند و با استفاده از ترموستاتی که روی آن‌ها نصب می‌شود و به‌ صورت دستی قابل‌ کنترل است و دمای آب را به وسیله آن می‌توان تغییر داد و آب گرم مورد نیاز را تأمین کرد.

یکی از ایرادهای بسیار بزرگی که در روش قدیمی وجود دارد، این است که نسبت‌ به هوای بیرون و تغییراتی که به وجود می‌آید کارکرد مستقل نداشته و در تمامی فصل‌ها هیچ تغییری در آن رخ نمی‌دهد. به‌ عبارت‌ دیگر موتورخانه‌های قدیمی در تمام طول سال به‌ صورت شبانه‌روزی و بدون تغییر و با همان حالت قبلی کار می‌کنند که این خود موجب هدر رفت انرژی خواهد شد.

چرا استفاده از روش های نوین توصیه می شود؟

با استفاده از فرآیند هوشمندسازی تاسیسات و موتورخانه‌ها که امروزه رواج پیدا کرده‌ است، می‌توان مدت کار مشعل‌ها و پمپ‌ها را بسته به شرایط آب‌ و هوا و همچنین دمای محیط کنترل کرد. با این روش در مصرف انرژی صرفه‌جویی‌ شده و از کار بیهوده موتورخانه جلوگیری می‌شود؛ همچنین هزینه‌های مربوط به انرژی به‌ شدت کاهش پیدا می‌کنند.

این روش به‌ خصوص در مجتمع‌ها و برج‌هایی که تعداد واحدها بسیار زیاد است یا ساختمان‌های اداری که مشکلات و قوانین بسیاری دارند کارایی فراوانی دارد؛ زیرا دیگر از تنظیمات دوره‌ای موتورخانه راحت خواهید شد.

از جمله مشکلاتی که با موتورخانه‌های قدیمی داریم ثابت نگهداشتن دمای آب است که در مقابل دما دائماً در حال تغییر است که این حالت باعث اتلاف انرژی می‌شود و در واقع اصلی‌ترین علت برای هوشمندسازی موتورخانه محسوب می‌شود.

این مقاله را هم حتما بخوانید!
بررسی سیستم مدیریت انرژی ساختمان

معرفی موتورخانه هوشمند

هوشمندسازی سیستم موتورخانه ارتباطی به تعداد طبقات و مساحت زیربنای ساختمان ندارد؛ بنابراین نیازی به تخریب برای نصب و اجرای هوشمندسازی نیست و می‌توان با یک سرمایه اندک و هزینه‌های بسیار کم این کار را انجام داد.

طبق آماری که پس از اجرای هوشمندسازی حاصل‌ شده است، می‌توان گفت یک کاهش چشمگیر در مصرف گاز به‌ وجود آمده است که نسبت‌ به افزایش بهای گاز، حداقل ۳۰ درصد هزینه‌های مصرفی کاهش پیدا می‌کنند. همچنین این موتورخانه‌ها در مجتمع‌های اداری بسیار کارایی داشته و در کنار کاهش بهای گاز، استهلاک تجهیزات تأسیساتی ساختمان را نیز به حداقل می‌رساند.

اغلب افراد تصور می‌کنند که موتورخانه و تاسیسات قدیمی یک اتاق نم‌ گرفته با وجود یکسری لوله‌های قدیمی است که توسط ترموستات می‌توان دمای دیگ بخار و آب را به‌صورت دستی تنظیم کرد.

جهت ایجاد آب با دمای مناسب و هوای مطبوع از موتورخانه‌های هوشمند استفاده می‌شود؛ که این امر موجب کاهش هزینه‌ها و همچنین صرفه‌ جویی در انرژی می‌شود. با روی کار آمدن فناوری‌های جدید جهت کنترل و تنظیمات موتورخانه راهکارهای مؤثری ارائه شدند.

بنابراین با توجه به نکات ذکر شده به موتورخانه‌ای که با وجود عملگرهای جدید و سنسورهای مختلف تجهیز شده باشد و بتواند از اتلاف انرژی جلوگیری کند و آسایش ساکنان در ساختمان را برقرار کند، موتورخانه هوشمند گفته می‌شود.

در این نوع تاسیسات کنترلر، سنسورها، ترموستات هوشمند استفاده می‌شود تا دیگر نیاز به تنظیمات دستی موتورخانه برای متعادل کردن آب‌ و هوا وجود نداشته باشد.

نصب و اجرای موتورخانه هوشمند

همان‌طور که می‌دانید موتورخانه مانند قلب یک ساختمان است. در این مکان تجهیزات مکانیکی ساختمان وجود دارند. این تجهیزات عبارتند از:

  • دیگ‌های بخار
  • هواگیرها
  • چیلرها
  • مخازن و پمپ‌ها
  • مبدل‌های حرارتی
  • ژنراتورهای پشتیبان و سایر تجهیزاتی که در کنترل دما و هوا نقش دارند.
این مقاله را هم حتما بخوانید!
تاریخچه هوشمند سازی ساختمان

توجه داشته باشید که برای راه‌اندازی تاسیسات هوشمند حتما مسئول ساختمان باید محدودیت‌ها و احتیاجات ساختمان و همچنین شرایطی که لازم است ایجاد شود را در نظر بگیرد و سپس اقدام به این کار نماید. پس‌ از اینکه تصمیم‌گیری انجام شد، لازم است وضعیت عملکرد سیستم‌های هوشمند موتورخانه به‌ وسیله‌ برنامه‌های کامپیوتری شبیه‌سازی شود و موقعیت مورد ارزیابی قرار بگیرد.

در مورد موتورخانه هوشمند و تأسیسات آن باید گفت که از یک مانیتور لمسی که به دیوار نصب می‌شود برای نمایش دما در بخش‌های گوناگون، همچنین کنترل کارکرد چیلرها و مشعل‌ها استفاده می‌شود که با کمک آن می‌توان کارایی درست سیستم را کنترل کرد و اگر مشکلی به وجود آید به‌صورت هوشمند به کاربر هشدار داده می‌شود و حتی می‌تواند عیوب احتمالی را پیش‌بینی کند.

 لازم به ذکر است که به واسطه اینترنت و اپلیکیشن‌های موجود که روی گوشی‌های همراه نصب می‌شود، می‌توان از راه دور کارکرد تاسیسات و سیستم موتورخانه را مدیریت کرد و زمانی‌ که خارج از محدوده هستند، می‌توانند سیستم را خاموش، روشن و تنظیم کنند.

سپس باید نقشه‌های مکانیکی و همچنین الکتریکی موتورخانه تهیه شود تا عملیات ساخت و نصب تجهیزات الکتریکی صورت بگیرد و در آخر نیز بعد از اعمال هوشمندسازی سیستم برای بهره‌برداری آماده می‌شود و اپراتور می‌تواند با آن کار کند.

مزایای موتورخانه هوشمند

هوشمندسازی تاسیسات و موتورخانه دارای مزایای بسیاری است که در ادامه برخی از آن‌ها را نام می‌بریم:

۱. راحتی و آسایش ساکنان

۲. صرفه جویی در مصرف انرژی و کاهش آلاینده‌ها

۳. امکان کنترل موتورخانه از راه‌دور

۴. تأسیسات هوشمند برای عیب‌یابی تجهیزات موتورخانه

این مقاله را هم حتما بخوانید!
تفاوت اتوماسیون ساختمان(هوشمند سازی ساختمان) و خانه هوشمند

۵. کاهش میزان استهلاک تجهیزات موتورخانه

۶. راه‌اندازی ارزان و آسان

به‌ علت اینکه در ساختمان‌های اداری، تجاری یا دیگر ساختمان‌های غیر مسکونی کسی به‌ طور دائم سکونت ندارد و فقط ساعاتی مشخص از شبانه‌روز نیاز به هوای سرد یا گرم است، بهترین گزینه در این ساختمان‌ها استفاده از موتورخانه هوشمند است؛ زیرا می‌توان آن را تنظیم کرد و برنامه به‌ صورت ماهانه یا هفتگی در آن تعیین نمود تا تنها در ساعاتی از شبانه‌روز که توسط کاربر مشخص ‌شده است، سیستم موتورخانه و تاسیسات کار کنند. با این کار دیگر در روزهای تعطیل سیستم موتورخانه خاموش بوده و از اتلاف انرژی جلوگیری خواهد شد.

ولی در موتورخانه‌های قدیمی اصلا این امکانات وجود نداشت و علاوه بر تمام معایب باید تمامی ساکنین به خاطر آن اذیت می‌شدند و دائم باید صداهایی که از ناشی از کار تجهیزات در موتورخانه بود را تحمل می‌کردند.

سخن پایانی

با توجه به مزایایی که این فناوری نسبت‌ به موتورخانه‌های قدیمی دارد، اغلب افراد ترجیح می‌دهند که ساختمان خود را به این سیستم مجهز کنند. اگر در ساختمان شما نیز از موتورخانه قدیمی استفاده می‌شود، می‌توانید به راحتی از مزایای موتورخانه هوشمند بهره‌مند شوید و ساختمان خود را مجهز کنید. البته این که از ابتدا هوشمندسازی انجام شود، بهتر است؛ ولی در ساختمان‌های قدیمی نیز قابل اجرا است و با این کار علاوه بر صرفه‌جویی در مصرف انرژی، از هزینه‌های زیاد بهای گاز راحت می‌شوید.

اگر قصد هوشمندسازی موتورخانه و تاسیسات ساختمان خود را دارید، توصیه می‌کنیم جهت کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه حتما مطالب فوق را مطالعه نمایید. اگر شما نیز تجربه استفاده از این موتورخانه هوشمند را دارید، لطفاً نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید.